Wzrost eksportu usług przy pogarszającym się bilansie w 2024 roku

W 2024 r. dynamika polskiego handlu usługami uległa wyraźnym zmianom. Choć wartość eksportu usług z Polski wzrosła, tempo tego wzrostu wyraźnie spowolniło. Jednocześnie szybciej zwiększał się import, szczególnie w obszarze usług informatycznych, co doprowadziło do spadku salda handlu usługami.

Spadek salda handlu usługami

Wartość eksportu usług z Polski w 2024 r. wyniosła 471 mld PLN, co oznacza wzrost o 3 proc. r/r. Import usług natomiast wzrósł o 7 proc., osiągając poziom 298 mld PLN. W rezultacie saldo handlu usługami obniżyło się o 4 proc. r/r – to dopiero drugi taki przypadek od 2010 r. (poprzedni miał miejsce w pandemicznym 2020 r.).

Dla porównania w 2023 r. eksport polskich usług zyskał miano siły napędowej polskiego PKB za względu na rekordowe wyniki. Wartość eksportu usług wzrosła o 10,1 proc., do poziomu ok. 441,9 mld PLN (97,064 mld EUR), podczas gdy import zwiększył się o 9,6 proc., osiągając ok. 271,4 mld PLN (59,691 mld EUR). W rezultacie saldo obrotów usługami wyniosło ok. 170,5 mld PLN (37,373 mld EUR) – był to najwyższy w historii wynik, odzwierciedlający silną pozycję Polski w międzynarodowym handlu usługami, zwłaszcza w sektorach IT, transportu oraz usług biznesowych.

Silny wzrost importu usług informatycznych

Największy wpływ na rosnący import miały usługi informatyczne, których wartość zwiększyła się aż o 17 proc. r/r. Polskie firmy coraz częściej korzystają z zagranicznych usług wdrażania oprogramowania, doradztwa w zakresie instalacji sprzętu komputerowego, usług baz danych czy przetwarzania danych.

Wzrost popytu dotyczy nie tylko dużych przedsiębiorstw, ale także sektora MŚP, który coraz chętniej sięga po rozwiązania chmurowe. Dane Eurostatu wskazują, że odsetek polskich firm korzystających z usług przetwarzania w chmurze wzrósł z 28,7 proc. w 2021 r. do 55,7 proc. w 2023 r. Głównymi dostawcami usług IT dla Polski pozostają Irlandia, Niemcy i Czechy.

Nowe kierunki w eksporcie usług

W strukturze eksportu coraz większe znaczenie mają Stany Zjednoczone, których udział w polskim eksporcie usług osiągnął w 2024 r. 10 proc., co oznacza wzrost o około 2 pkt proc. w porównaniu z 2021 r. Wzrost ten napędzają przede wszystkim amerykańskie zakupy usług telekomunikacyjnych, informatycznych i informacyjnych, które w ciągu trzech lat podwoiły swoją wartość.

Pomimo tej zmiany Unia Europejska pozostaje głównym odbiorcą polskich usług – 62 proc. eksportu trafia na rynki państw członkowskich. Liderem wciąż są Niemcy (22 proc.), przed USA i Wielką Brytanią.

Zmiana lidera w eksporcie usług

Po raz pierwszy od 2010 r. największą kategorią eksportu nie były usługi transportowe. Ich wartość spadła o 1 proc. r/r, a pozycję lidera przejęły pozostałe usługi biznesowe, które stanowiły 28 proc. całego eksportu. Usługi transportowe odpowiadały za 27 proc., a usługi telekomunikacyjne, informatyczne i informacyjne za 17 proc. eksportu (wzrost o 11 proc. r/r).

Na spadek eksportu usług transportowych wpływ miały m.in. dekoniunktura w Niemczech, rosnące koszty pracy oraz niedobór pracowników w polskim sektorze transportowym.

Spadek wydatków w kategorii podróży zagranicznych

Znaczący spadek odnotowano w eksporcie usług turystycznych. Wartość kategorii „podróże zagraniczne” zmniejszyła się o 11 proc. r/r, głównie z powodu spadku o 40 proc. r/r wydatków obywateli Ukrainy w Polsce.

W 2022 roku Ukraińcy odpowiadali za około 95 proc. usług turystycznych oferowanych tej grupie w Polsce, natomiast w 2024 r. – za 83 proc. Zmniejszenie wydatków może wynikać z uzyskania przez wielu z nich statusu rezydenta lub stabilizacji sytuacji mieszkaniowej. Dane pokazują, że udział uchodźców korzystających z zakwaterowania zorganizowanego spadł z 19 proc. w 2022 r. do 9 proc. w 2024 r., a jednocześnie wzrosła liczba osób wynajmujących mieszkania – z 52 proc. do 70 proc.

Rok 2024 przyniósł wyraźne zmiany w strukturze polskiego handlu usługami, a rosnące znaczenie usług cyfrowych i amerykańskiego rynku w polskim eksporcie, może wyznaczać kierunek dalszego rozwoju sektora w najbliższych latach.

Źródła:

• Związek Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL), „Poziom innowacyjności w sektorze usług biznesowych w Polsce wyższy niż średnia dla całej gospodarki”
• Tygodnik Gospodarczy 40/2025, „Rośnie wartość importu usług informatycznych do Polski”, 9 października 2025

Redakcja Trade.gov.pl

JL